قرآن
ﮢ
ﱉ
١ ١ ﭜ ﭝ ﭞ ﭟ ﭠ ﭡ ﭢ ﭣ
ﭤ ﭥ ﭦ ﭧ ﭨ ﭩ ﭪ ﭫ ﭬ
ﭭ ﭮ ﭯ ﭰ ﭱ ٢ ٢ ﭳ ﭴ ﭵ
ﭶ ﭷ ﭸ ﭹ ﭺ ﭻ ﭼ ﭽ ﭾ ٣ ٣
ﮀ ﮁ ﮂ ﮃ ﮄ ﮅ ﮆ ﮇ
ﮈ ﮉ ﮊ ٤ ٤ ﮌ ﮍ ﮎ ﮏ ﮐ ﮑ
ﮒ ﮓ ﮔ ﮕ ﮖ ﮗ ﮘ ﮙ ﮚ
ﮛ ﮜ ﮝ ﮞ ﮟ ﮠ ﮡ ﮢ ﮣ ﮤ
ﮥ ﮦ ﮧ ﮨ ﮩ ﮪ ﮫ ﮬ ﮭ ﮮ ﮯ
ﮰ ﮱ ﯓ ﯔ ﯕ ﯖ ﯗ ﯘ ﯙ
ﯚ ﯛ ﯜ ﯝ ﯞ ﯟ ﯠ ﯡ ﯢ
ﯣ ﯤ ﯥ ﯦ ﯧ ﯨ ﯩ ﯪ ﯫ ﯬ
ﯭ ﯮ ﯯ ﯰ ﯱ ﯲ ﯳ ﯴ ٥ ٥
يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ ٱتَّقُواْ رَبَّكُمۡۚ
الله تعالی خطاب به تمامی مردم میفرماید از پروردگارشان بترسند؛ ذاتی که آنان را با نعمتهای آشکار و پنهان پرورش میدهد، پس سزاوار است با ترک شرک، فساد و نافرمانی، و انجام دستورات او تا جایی که میتوانند، تقوای الهی را رعایت کنند. سعدی: 532.
پرسش: چرا در این آیه، از میان اسماء و صفات الله، نام «رب» آورده شد؟
يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ ٱتَّقُواْ رَبَّكُمۡۚ إِنَّ زَلۡزَلَةَ ٱلسَّاعَةِ شَيۡءٌ عَظِيمٞ ١ يَوۡمَ تَرَوۡنَهَا تَذۡهَلُ كُلُّ مُرۡضِعَةٍ عَمَّآ أَرۡضَعَتۡ وَتَضَعُ كُلُّ ذَاتِ حَمۡلٍ حَمۡلَهَا وَتَرَى ٱلنَّاسَ سُكَٰرَىٰ وَمَا هُم بِسُكَٰرَىٰ وَلَٰكِنَّ عَذَابَ ٱللَّهِ شَدِيدٞ ٢
فایده و نتیجه بیان ترس و وحشت آن روز، تشویق به آمادگی برای آن روز و انجام عمل صالح است. قرطبی: 14/ 311.
پرسش: بیان ترس و وحشت روز قیامت، چه فایدهای دارد؟
يَوۡمَ تَرَوۡنَهَا تَذۡهَلُ كُلُّ مُرۡضِعَةٍ عَمَّآ أَرۡضَعَتۡ
با وجود اینکه در سرشت مادر، محبت زیادی نسبت به فرزند نهادینه شده است؛ بهویژه در حالت شیرخوارگی طفل که بدون مادر زنده نمیماند. سعدی: 533.
پرسش: چرا در آیه، زنی که در حالت شیردادن است بیان شد؟
يَوۡمَ تَرَوۡنَهَا تَذۡهَلُ كُلُّ مُرۡضِعَةٍ عَمَّآ أَرۡضَعَتۡ
در این آیه، «مُرضِع: زن شیرده، که شاید آن زمان در حال شیردادن به فرزندش نباشد» بیان نشد، بلکه «مرضعة: زنی که در حالت شیردادن است و فرزند سینهاش را میمکد» آورده شد؛ تا مفهوم غفلت را بیشتر برساند، به گونهای که در چنین حالتی، سینهاش را از دهان کودک، بیرون میکشد. ابن جزی: 2/ 48.
پرسش: دلیل بلاغی آوردن «مرضعة» و نه «مرضع» چیست؟
وَتَرَى ٱلنَّاسَ سُكَٰرَىٰ وَمَا هُم بِسُكَٰرَىٰ وَلَٰكِنَّ عَذَابَ ٱللَّهِ شَدِيدٞ ٢
چون بسیار غم و اندوه دارند، آنان را به انسانهای مست و حیران تشبیه کرد. ابن جزی: 2/ 49.
پرسش: چرا این افراد را به افراد مست تشبیه کرد در حالی که مست نیستند؟
وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يُجَٰدِلُ فِي ٱللَّهِ بِغَيۡرِ عِلۡمٖ وَيَتَّبِعُ كُلَّ شَيۡطَٰنٖ مَّرِيدٖ ٣
فخر رازی در تفسیر خود چنین میآورد: با توجه به مفهوم آیۀ مذکور، نزاع و جدالی که بر حق باشد، جایز است، چون در آیه، جدال به نبود علم به دلایل مقید شد و در نتیجه، نزاع از روی علم و آگاهی جایز به شمار میرود. پس منظور آیۀ ﴿مَا ضَرَبُوهُ لَكَ إِلَّا جَدَلَۢا﴾ [الزخرف: 58] «آنان این سخن را تنها براى جدال با تو عنوان كردند»، جدال و نزاع باطل است، ولی در آیۀ ﴿وَجَٰدِلۡهُم بِٱلَّتِي هِيَ أَحۡسَنُۚ﴾ [النحل: 125] «و با روشی که نیکوتر است با آنان (بحث و) مناظره کن»، جدال صحیح و بر حق مورد نظر است. شنقیطی: 4/ 263.
پرسش: جدال بر دو نوع است، آنها را نام ببرید و جدال جایز را مشخص کنید؟
وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يُجَٰدِلُ فِي ٱللَّهِ بِغَيۡرِ عِلۡمٖ وَيَتَّبِعُ كُلَّ شَيۡطَٰنٖ مَّرِيدٖ ٣
این صفت انسان گمراهی است که بدون دلیل از گمراهکننده پیروی میکند. واضح است که چنین فردی بدون علم و آگاهی نزاع میکند و از هر شیطان سرکشی پیروی مینماید؛ مقدّر شده كه هر کس آن شیطان را به دوستی بگیرد، قطعا وی را گمراه میکند و به سوی عذاب جهنم میکشاند. پیروان پیشوایان گمراهِ اهلِ کتاب و بدعتگذاران چنین وضعیتی دارند؛ آنان بدون هیچ دانشی، درباره الله به جدال میپردازند و از شیطانهای انسی و جنی پیروی میکنند. ابن تیمیه: 4/ 401.
پرسش: پیروی و تقلید از پیشوایان گمراهکنننده چه زیانی به همراه دارد؟