قرآن
ﯛ
ﱒ
ﭚ ﭛ ﭜ ﭝ ﭞ ﭟ ﭠ ﭡ ﭢ ﭣ ﭤ ﭥ
ﭦ ﭧ ﭨ ﭩ ﭪ ﭫ ﭬ ﭭ ﭮ ﭯ
ﭰ ﭱ ﭲ ﭳ ﭴ ﭵ ﭶ ﭷ ﭸ ﭹ ﭺ ﭻ
ﭼ ﭽ ﭾ ﭿ ﮀ ﮁ ١٥ ١٥ ﮃ ﮄ ﮅ
ﮆ ﮇ ﮈ ﮉ ﮊ ﮋ ﮌ ﮍ ﮎ
ﮏ ﮐ ﮑ ﮒ ﮓ ﮔ ﮕ ١٦ ١٦ ﮗ ﮘ
ﮙ ﮚ ﮛ ﮜ ﮝ ﮞ ﮟ ﮠ ﮡ ﮢ
ﮣ ﮤ ﮥ ﮦ ﮧ ﮨ ﮩ ﮪ ﮫ ﮬ ﮭ
ﮮ ﮯ ﮰ ﮱ ﯓ ١٧ ١٧ ﯕ ﯖ ﯗ ﯘ ﯙ
ﯚ ﯛ ﯜ ﯝ ﯞ ﯟ ﯠ ﯡ ﯢ ﯣ ﯤ ﯥ ﯦ
١٨ ١٨ ﯨ ﯩ ﯪ ﯫ ﯬ ﯭ ﯮ ﯯ ﯰ ﯱ
١٩ ١٩ ﯳ ﯴ ﯵ ﯶ ﯷ ﯸ ﯹ ﯺ ﯻ ﯼ
ﯽ ﯾ ﯿ ﰀ ﰁ ﰂ ﰃ ﰄ ﰅ
ﰆ ﰇ ﰈ ﰉ ﰊ ﰋ ﰌ ﰍ ٢٠ ٢٠
وَوَصَّيۡنَا ٱلۡإِنسَٰنَ بِوَٰلِدَيۡهِ إِحۡسَٰنًاۖ حَمَلَتۡهُ أُمُّهُۥ كُرۡهٗا وَوَضَعَتۡهُ كُرۡهٗاۖ وَحَمۡلُهُۥ وَفِصَٰلُهُۥ ثَلَٰثُونَ شَهۡرًاۚ
اشاره دارد به اینکه مادر حق بیشتری نسبت به پدر دارد؛ زیرا فرزند را با مشقت در شکم خود حمل کرده و با دشواری به دنیا آورده و با رنج و سختی به او شیر داده است، در صورتی که پدر در هیچ یک از این امور با مادر شریک نبوده است. شوکانی: 5/ 18.
پرسش: آیه هم حق پدر و هم حق مادر را بیان کرده است، اما بر این امر اشاره دارد که حق مادر بیشتر است. این مطلب را توضیح دهید.
حَتَّىٰٓ إِذَا بَلَغَ أَشُدَّهُۥ وَبَلَغَ أَرۡبَعِينَ سَنَةٗ قَالَ رَبِّ أَوۡزِعۡنِيٓ أَنۡ أَشۡكُرَ نِعۡمَتَكَ ٱلَّتِيٓ أَنۡعَمۡتَ عَلَيَّ وَعَلَىٰ وَٰلِدَيَّ وَأَنۡ أَعۡمَلَ صَٰلِحٗا تَرۡضَىٰهُ وَأَصۡلِحۡ لِي فِي ذُرِّيَّتِيٓۖ إِنِّي تُبۡتُ إِلَيۡكَ وَإِنِّي مِنَ ٱلۡمُسۡلِمِينَ ١٥
راهنمایی میکند به اینکه هر کس به چهلسالگی رسید باید توبه و بازگشت به سوی الله تعالی را تجدید کند و بر این کار مصمّم باشد. ابن کثیر: 4/ 160.
پرسش: آیه کسی را که به چهلسالگی برسد بر چه امری توصیه میکند؟
حَتَّىٰٓ إِذَا بَلَغَ أَشُدَّهُۥ وَبَلَغَ أَرۡبَعِينَ سَنَةٗ قَالَ رَبِّ أَوۡزِعۡنِيٓ أَنۡ أَشۡكُرَ نِعۡمَتَكَ ٱلَّتِيٓ أَنۡعَمۡتَ عَلَيَّ وَعَلَىٰ وَٰلِدَيَّ وَأَنۡ أَعۡمَلَ صَٰلِحٗا تَرۡضَىٰهُ وَأَصۡلِحۡ لِي فِي ذُرِّيَّتِيٓۖ
به این دلیل زمان بلوغ و نیرومندی ذکر شد که مرد در این زمان باید برای کسب روزی تلاش کند؛ چون صاحب همسر و فرزند است و تکالیف زن نیز زیاد است و وظایفی در قبال شوهر و خانه و فرزند دارد؛ پس این احتمال وجود دارد که از توجه و نیکی به پدر و مادر غافل شوند؛ بنابراین به آنان هشدار داده شد که در نیکی به پدر و مادر سستی نکنند. ابن عاشور: 26/ 32.
پرسش: چرا زمان رشد و نیرومندی انسان در آیه بیان شد؟
أَنۡ أَشۡكُرَ نِعۡمَتَكَ ٱلَّتِيٓ أَنۡعَمۡتَ عَلَيَّ وَعَلَىٰ وَٰلِدَيَّ
نعمتهایی که به والدین میرسد نعمتهای فرزندان و نسلشان نیز به شمار میرود؛ زیرا این نعمتها و اسباب و آثارشان قطعا به فرزندان میرسد؛ بهخصوص نعمتهای دینی که نیکوکاری والدین بر اساس علم و عمل، از بزرگترین اسباب نیکوکاری فرزندان است. سعدی: 781.
پرسش: چرا انسان شکر نعمتهایی را که الله بر پدر و مادرش بخشیده است به جای میآورد؟
وَيَوۡمَ يُعۡرَضُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ عَلَى ٱلنَّارِ أَذۡهَبۡتُمۡ طَيِّبَٰتِكُمۡ فِي حَيَاتِكُمُ ٱلدُّنۡيَا وَٱسۡتَمۡتَعۡتُم بِهَا
مومن تمام لذتها و خوشیهایش را در دنیا تمام نمیکند بلکه برخی از آنها را برای آخرت نگاه میدارد؛ اما کافر به آخرت ایمان ندارد و مشتاق است تمام سهامش را در دنیا به مصرف برساند. ابن قیم: 2/ 450.
پرسش: تفاوت مومن و کافر در بهرهبردن از لذتها و خوشیهای زندگی دنیا چیست؟
وَيَوۡمَ يُعۡرَضُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ عَلَى ٱلنَّارِ أَذۡهَبۡتُمۡ طَيِّبَٰتِكُمۡ فِي حَيَاتِكُمُ ٱلدُّنۡيَا وَٱسۡتَمۡتَعۡتُم بِهَا
آیه به دلیل عبارت ﴿يُعۡرَضُ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ عَلَى ٱلنَّارِ﴾ در مورد کافران نازل شده است، اما مومنان پرهیزگار را نیز اندرز میدهد؛ از این رو، عمر س به جابر بن عبدالله ب که دید گوشت خریده است گفت: آیا نمیترسی از اینکه اهل این آیه باشی؟ ابن جزی: 2/ 335.
پرسش: آیا مسلمان از آیاتی که در مورد کافران نازل شده است پند میپذیرد؟ چگونه؟
فَٱلۡيَوۡمَ تُجۡزَوۡنَ عَذَابَ ٱلۡهُونِ بِمَا كُنتُمۡ تَسۡتَكۡبِرُونَ فِي ٱلۡأَرۡضِ بِغَيۡرِ ٱلۡحَقِّ وَبِمَا كُنتُمۡ تَفۡسُقُونَ ٢٠
منظور از استکبار، خودداری از پذیرش ایمان و منظور از فسق، گناهان جوارحی است. گناه قلبی به این سبب بر گناه جوارحی مقدم شد که اعمال جوارحی از نیت قلبی ناشی میشود. آلوسی: 25/ 250.
پرسش: چرا گناه قلبی قبل از گناه جوارح بیان شد؟ کدام یک خطرناکتر است؟