قرآن

بزرگ‌ترین گناهان کبیره، کفر، سپس کشتن انسان به ناحق و پس از آن، زناست؛ چنان‌که الله فرموده است... در صحیح بخاری و صحیح مسلم، از عبدالله بن مسعود روایت شده است که: از رسول الله ج پرسیدم: چه گناهی از همه بدتر و بزرگ‌تر است؟ فرمود: «این‌که به الله که تو را آفریده است، شرک بورزی.» گفتم: سپس چه گناهی؟ فرمود: «این‌که فرزندت را از ترس آن‌که با تو غذا بخورد، بکشی.» پرسیدم: سپس چه گناهی؟ فرمود: «این‌که با زن همسایه‌ات زنا کنی.» [صحیح بخاری: 4477؛ صحیح مسلم: 86] این ترتیب، عاقلانه به نظر می‌رسد؛ زیرا انسان سه نیرو و قدرت دارد؛ نیروی عقل، خشم و شهوت. ابن تیمیه: 5/ 21- 22.
پرسش: چرا گناهان مذکور در آیه، به ترتیب (شرک، قتل و زنا) بیان شد؟

گناهان قبلی، بر اثر توبۀ خالصانه، به نیکی تبدیل می‌شوند؛ زیرا هر گاه انسان گناهان گذشته‌اش را به یاد آورد، پشیمان می‌شود و استغفار می‌کند و از این لحاظ، گناه به اطاعت تبدیل می‌شود و در روز قیامت، هر چند آن گناه در نامۀ اعمالش ثبت شده است، ولی ضرری به وی نمی‌رساند و به نیکی تبدیل می‌شود. ابن کثیر: 3/ 316.
پرسش: بر اساس آیه، فضیلت و ارزش توبۀ صادقانه را بیان کنید.

﴿لَا يَشۡهَدُونَ ٱلزُّورَ﴾: یعنی به دروغ گواهی نمی‌دهند. بنابر قولی: به مجالس دروغ و لهو و لعب نمی‌روند و حاضر نمی‌شوند. قول اول بهتر به نظر می‌رسد. ﴿وَإِذَا مَرُّواْ بِٱللَّغۡوِ مَرُّواْ كِرَامٗا﴾: لغو یعنی هر نوع سخن زشت و ناپسند، و ﴿مَرُّواْ كِرَامٗا﴾: یعنی از آن روی می‌گردانند و شرم و حیا دارند و با افراد تبهکار نشست و برخاست نمی‌کنند؛ تا خودشان را از این عمل ناپسند پاک و مبرا کنند. ابن جزی: 2/ 113.
پرسش: تکلیف مسلمان هنگامی که به مجلس گناه و لهو و لعب می‌رسد، چیست؟

﴿لَمۡ يَخِرُّواْ عَلَيۡهَا صُمّٗا وَعُمۡيَانٗا﴾: یعنی از آیات الهی روی نمی‌گردانند، بلکه با تمام وجود، به آن روی می‌آورند. ابن جزی: 2/ 113.
پرسش: ویژگی‌های انسان مسلمان، هنگام شنیدن آیات قرآن چیست؟

الله تعالی را با کامل‌ترین و بهترین دعایی که از آن فایده می‌برند، می‌خوانند؛ همچون اصلاح همسران و فرزندان‌شان، که از لوازم و ضروریات آن، تلاش برای آموزش آنان و موعظه و نصیحت‌شان است؛ زیرا هر کس که به چیزی علاقه دارد و از الله کمک می‌خواهد، باید خودش نیز برای رسیدن به آن تلاش کند. سعدی: 588.
پرسش: دعا برای اصلاح همسران و فرزندان، انجام چه کاری را می‌طلبد؟

قرظی می‌گوید: هیچ‌چیز برای مؤمن خوشحال‌کننده‌تر از این نیست که ببیند همسر و فرزندانش اطاعت الله را به جای می‌آورند. بغوی: 3/ 347.
پرسش: چه کاری انسان مؤمن را بیشتر از هر عمل دیگری، خوشحال می‌کند؟

یازده صفتی منظور است که بیان شد: تواضع، بردباری، تهجد، ترس از الله، اسراف‌نکردن، ترک خسّت و فرومایگی، شرک‌نورزیدن، زنانکردن، نکشتن انسان به ناحق، توبه، دروغ‌نگفتن، عفو انسان خطاکار، پذیرش دعوت حق و اظهار نیاز به الله از طریق دعا. ابن عاشور: 19/ 84.
پرسش: صفات نیکوی بندگان پروردگار رحمان را که در آیات پیشین، بیان شد، بنویس و تلاش کن تو هم چنین صفاتی داشته باشی.