قرآن

﴿ذَٰلِكَ مِن فَضۡلِ ٱللَّهِ عَلَيۡنَا وَعَلَى ٱلنَّاسِ﴾ یعنی: این برترین نعمت و احسان و بخشش الله بر ما و بر کسانی است که الله آنان را همانند ما هدایت کرد؛ زیرا نعمتی بزرگ‌تر از اسلام و دین راست و استوار که الله آن را بر بندگان ارزانی داشت وجود ندارد، پس هر کس آن را بپذیرد و عملی کند، بهره‌مند شده و بزرگ‌ترین نعمت‌ها و برترین فضیلت‌ها را کسب کرده است. سعدی: 398.
پرسش: بزرگ‌ترین نعمت‌های الله بر انسان چیست؟

این همان توحید است- یعنی اقرار به این‌که هیچ معبود بر حقی جز الله یگانه و بدون شریک وجود ندارد- ﴿مِن فَضۡلِ ٱللَّهِ عَلَيۡنَا﴾ یعنی الله آن را به ما وحی کرد و ما را به آن فرمان داد. ﴿وَعَلَى ٱلنَّاسِ﴾ زیرا ما را دعوتگران مردم به سوی توحید قرار داد. ﴿وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَشۡكُرُونَ﴾ یعنی قدر این نعمت الله را که رسولان را به سوی آنان فرستاد نمی‌شناسند. ابن کثیر: 2/ 460.
پرسش: این خبر که اکثر مردم سپاس‌گزاری نمی‌کنند چه نکته‌ای در بر دارد؟

﴿وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَشۡكُرُونَ﴾ در قبال نعمت توحید و ایمان. قرطبی: 11/ 349.
پرسش: نعمت بزرگی که مردم، اندکی شکر آن را به جای می‌آورند چیست؟

حکم تنها از آنِ الله است و رسولان آن را ابلاغ می‌کنند؛ یعنی حکم و فرمان رسولان همان حکم و فرمان الله، و اطاعت از رسولان، اطاعت از الله است؛ بنابراین هر چیزی که رسول به آن حکم دهد و مردم را به آن امر کند و جزء دین قرار دهد، بر تمام مردم واجب است که از او پیروی و اطاعت کنند؛ زیرا در واقع حکم الله بر مردم است. ابن تیمیه: 4/ 43.
پرسش: بر اساس آیه توضیح دهید که حکم رسول همان حکم الله تعالی است.

یوسف ÷ این جوان را مشخص نکرد و مبهم گذاشت تا دیگری اندوهگین نشود. ابن کثیر: 2/ 461.
پرسش: چرا یوسف ÷ مشخص نکرد کدام یک از دو جوان به اربابش شراب خواهد نوشانید و کدام یک به دار آویخته خواهد شد؟

﴿فَلَبِثَ فِي ٱلسِّجۡنِ بِضۡعَ سِنِينَ﴾ ... الله تعالی وقتی اراده کرد فرمانش را اجرا کند و به خروج یوسف ÷ از زندان اذن داد؛ سببی برای این کار و بالابردن مرتبه و جایگاه او فراهم آورد. این سبب خواب پادشاه بود. سعدی: 398.
پرسش: حکمت الله تعالی در قضا و قدرش را بر اساس آیه توضیح دهید.

هر کس در شرایط نامطلوب و دشواری قرار گیرد، می‌تواند از کسی که قدرتِ نجاتش را دارد یاری بگیرد یا او را از حالش باخبر سازد. این امر، شکایت به سوی مخلوق به شمار نمی‌رود؛ زیرا مردم بر اساس عرف و عادت از یکدیگر کمک می‌گیرند و یوسف ÷ به همین منظور، به یکی از آن دو جوان که گمان می‌کرد نجات می‌یابد گفت: ﴿ٱذۡكُرۡنِي عِندَ رَبِّكَ﴾. سعدی: 410.
پرسش: آیا درخواست کمک از مخلوقات در اموری که بر آن توانایی دارند، منافاتی با ایمان دارد؟