قرآن
ﮒ
ﱀ
ﭚ ﭛ ﭜ ﭝ ١٤٧ ١٤٧ ﭟ ﭠ ﭡ
ﭢ ﭣ ﭤ ﭥ ﭦ ﭧ ﭨ ﭩ ﭪ ﭫ ﭬ ﭭ
ﭮ ﭯ ﭰ ﭱ ﭲ ﭳ ﭴ ﭵ ﭶ
ﭷ ﭸ ﭹ ﭺ ﭻ ﭼ ﭽ ﭾ ﭿ ﮀ ﮁ
ﮂ ﮃ ﮄ ﮅ ﮆ ١٤٨ ١٤٨ ﮈ ﮉ ﮊ ﮋ ﮌ
ﮍ ﮎ ﮏ ﮐ ١٤٩ ١٤٩ ﮒ ﮓ ﮔ
ﮕ ﮖ ﮗ ﮘ ﮙ ﮚ ﮛ ﮜ ﮝ ﮞ ﮟ
ﮠ ﮡ ﮢ ﮣ ﮤ ﮥ ﮦ ﮧ ﮨ
ﮩ ﮪ ﮫ ﮬ ﮭ ﮮ ١٥٠ ١٥٠ ﮰ ﮱ
ﯓ ﯔ ﯕ ﯖ ﯗ ﯘ ﯙ ﯚ ﯛ
ﯜ ﯝ ﯞ ﯟ ﯠ ﯡ ﯢ ﯣ ﯤ
ﯥ ﯦ ﯧ ﯨ ﯩ ﯪ ﯫ ﯬ ﯭ
ﯮ ﯯ ﯰ ﯱ ﯲ ﯳ ﯴ ﯵ ﯶ ﯷ ﯸ ﯹ
ﯺ ﯻ ﯼ ﯽ ﯾ ﯿ ﰀ ﰁ ١٥١ ١٥١
فَإِن كَذَّبُوكَ فَقُل رَّبُّكُمۡ ذُو رَحۡمَةٖ وَٰسِعَةٖ
این عبارت، آنان را به جستجوی رحمت گستردۀ الله و پیروی از رسولش تشویق میکند. ابن کثیر: 2/ 177.
پرسش: چرا پس از بیان اینکه رسول را تکذیب کردند، رحمت الله بیان شد؟
سَيَقُولُ ٱلَّذِينَ أَشۡرَكُواْ لَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ مَآ أَشۡرَكۡنَا وَلَآ ءَابَآؤُنَا وَلَا حَرَّمۡنَا مِن شَيۡءٖۚ
زیرا مشرکان برای نفی امر و نهی، محبوب و مکروه، و طاعت و معصیت، به قضا و قدر استدلال کردند، و هر کس این راه را در پیش گیرد، در یکی از انواع کفر آشکار گرفتار شده است. ابن تیمیه: 3/ 112.
پرسش: با توجه به آیه، خطر بزرگ استدلال به قضا و قدر بر نفی امر و نهی را بیان کنید؟
قُلۡ تَعَالَوۡاْ أَتۡلُ مَا حَرَّمَ رَبُّكُمۡ عَلَيۡكُمۡۖ أَلَّا تُشۡرِكُواْ بِهِۦ شَيۡـٔٗاۖ وَبِٱلۡوَٰلِدَيۡنِ إِحۡسَٰنٗاۖ
در این آیات، حرامهایی را که تمام شرایع، آنها را حرام میدانند و هرگز در هیچ آیینی نسخ نشده است بیان میفرماید. ابن عباس ب میگوید: الله همین سخنان را بر موسی نازل کرد. ابن جزی: 1/ 291.
پرسش: وصایای مذکور چه امتیاز یا ویژگیِ خاصی دارند؟
قُلۡ تَعَالَوۡاْ أَتۡلُ مَا حَرَّمَ رَبُّكُمۡ عَلَيۡكُمۡۖ أَلَّا تُشۡرِكُواْ بِهِۦ شَيۡـٔٗاۖ وَبِٱلۡوَٰلِدَيۡنِ إِحۡسَٰنٗاۖ
الله تعالی در این آیه به پیامبرش ج فرمان میدهد که تمام مردم را به شنیدن تلاوت آنچه که الله حرام گردانیده است فراخوانَد. به همین ترتیب، بر علمای پس از پیامبر ج نیز واجب است که به مردم ابلاغ کنند و آنچه را که الله حرام قرار داده از آنچه که حلال گردانیده است برایشان مشخص گردانند. قرطبی: 9/ 106.
پرسش: الله تعالی در این آیه ما را به چه چیزی فرا میخواند؟
وَلَا تَقۡتُلُوٓاْ أَوۡلَٰدَكُم مِّنۡ إِمۡلَٰقٖ نَّحۡنُ نَرۡزُقُكُمۡ وَإِيَّاهُمۡۖ
در سورۀ اسراء میفرماید: ﴿وَلَا تَقۡتُلُوٓاْ أَوۡلَٰدَكُمۡ خَشۡيَةَ إِمۡلَٰقٖ﴾ [الإسراء: 31] یعنی آنان را از ترس فقر در آینده، به قتل نرسانید؛ پس در آنجا فرمود: ﴿نَّحۡنُ نَرۡزُقُهُمۡ وَإِيَّاكُمۡ﴾ یعنی ابتدا روزیِ فرزندان را بیان فرمود تا به آنان توجه و اهتمام شود؛ به این معنی که از فقیرشدنِ خویش به سبب روزیدادن به فرزندان نترسید؛ چون الله آن را بر عهده گرفته است. اما در اینجا چون فقر واقع شده و باید به آن توجه شود، فرمود: ﴿نَّحۡنُ نَرۡزُقُكُمۡ وَإِيَّاهُمۡ﴾. ابن کثیر: 2/ 180.
پرسش: چرا در این سوره روزیِ پدران بر روزی فرزندان مقدم شد، اما در سورۀ اسراء روزیِ فرزندان بر روزیِ پدران مقدم گردید؟
وَلَا تَقۡرَبُواْ ٱلۡفَوَٰحِشَ مَا ظَهَرَ مِنۡهَا وَمَا بَطَنَۖ
یعنی به فواحش آشکار و پنهانی، یا فواحشی که متعلق به ظاهر و متعلق به قلب و باطن است نزدیک نشوید. نهی از نزدیکشدن به فواحش، شدیدتر از نهی از انجام آنهاست؛ زیرا نهی از مقدمات و اسباب ارتکاب فواحش را شامل میشود. سعدی: 280.
پرسش: چرا فقط به نهی از فواحش بسنده نفرمود و از نزدیکشدن به آنها نهی کرد؟
وَلَا تَقۡرَبُواْ ٱلۡفَوَٰحِشَ مَا ظَهَرَ مِنۡهَا وَمَا بَطَنَۖ وَلَا تَقۡتُلُواْ ٱلنَّفۡسَ ٱلَّتِي حَرَّمَ ٱللَّهُ إِلَّا بِٱلۡحَقِّۚ
الله تبارک و تعالی برای تاکید، نهی از قتل نفس را به صورت جداگانه بیان کرد، وگرنه یکی از مصادیق فواحش ظاهری و باطنی است؛ زیرا در صحیحین از ابن مسعود س آمده است که رسول الله ج فرمود: «لاَ يَحِلُّ دَمُ امْرِئٍ مُسْلِمٍ، يَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنِّي رَسُولُ اللَّهِ، إِلَّا بِإِحْدَى ثَلاَثٍ: الثَّيِّبُ الزَّانِي، وَالنَّفْسُ بِالنَّفْسِ، وَالتَّارِكُ لِدِينِهِ الْمُفَارِقُ لِلْجَمَاعَةِ» [صحیح بخاری: 6878؛ صحیح مسلم: 1676] «هر کس که به یگانگى الله و رسالت من گواهى دهد، ریختن خونش حلال نیست مگر در یکی از این سه حالت: کسى که مرتکب زناى مُحصِنه شده است، کسى که شخص دیگرى را بدون حق کشته باشد و باید به حکم قصاص کشته شود، شخصی که از دین اسلام جدا شده و جمعیت مسلمان را رها کرده است». ابن کثیر: 2/ 180.
پرسش: نهی از قتل نفس یکی از مصادیق نهی از فواحش است، پس چرا جداگانه نیز از آن نهی شد؟