قرآن

پس از آن‌که از آنان میثاق گرفته شد گمان کردند از جانب الله تعالی با سختی‌ها مبتلا و آزمایش نمی‌شوند؛ چون به این سخن‌شان فریب خورده بودند که گفتند: ما پسران و دوستان الله هستیم. مهلت طولانی نیز مایۀ فریب‌شان شد. قرطبی: 8/ 97.
پرسش: به چه چیزی مغرور شدند تا این‌که امر الله تعالی را اجرا نکردند؟

﴿تَابَ ٱللَّهُ عَلَيۡهِمۡ﴾ یعنی: آنان را به طاعت و حق بازگرداند. یکی از وجوه فصاحت لفظ آن است که این کار شریف به الله نسبت داده شد و کری و کوری که بیانگر گمراهی است به بنی‌اسرائیل نسبت داده شد. ابن عطیه: 2/ 221.
پرسش: آیه لطف الله تعالی به بندگانش، و جهل بندگان به مصلحت خودشان را بیان می‌کند. این مطلب را توضیح دهید.

الله تعالی از کفر نصارا خبر می‌دهد که گفتند: ﴿إِنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلۡمَسِيحُ ٱبۡنُ مَرۡيَمَ﴾ به سبب این شبهه که او از مادر و بدون پدر متولد شده است، و با آفرینش معمولی الهی مخالف بوده است، در حالی که خود مسیح این ادعای‌شان را تکذیب کرد، و به آنان گفت: ﴿يَٰبَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ ٱعۡبُدُواْ ٱللَّهَ رَبِّي وَرَبَّكُمۡ﴾ بنابراین بندگی کامل خودش و ربوبیت جامع برای تمام مخلوقات را برای پروردگارش ثابت کرد. سعدی: 240.
پرسش: چرا بعد از نقل سخن نصارا، سخن عیسی ÷ را بیان کرد؟

﴿أَفَلَا يَتُوبُونَ إِلَى ٱللَّهِ وَيَسۡتَغۡفِرُونَهُۥ﴾ توبه به معنای بریدن از باور گذشته و بازگشت به اعتقادِ صحیح است. استغفار نیز عبارت است از طلب آمرزش گناهانی که قبلا انجام شده و پشیمانی از اعتقاد فاسدی که از آنان سر زده است. ابن عاشور: 6/ 284.
پرسش: چرا توبه و استغفار را با هم ذکر کرد؟

گناهان توبه‌کاران را حتی اگر به دامنۀ بلند آسمان رسیده باشد می‌آمرزد، و با پذیرش توبه‌شان، و تبدیل بدی‌های‌شان به نیکی‌ها به آنان مهربانی می‌کند. با نرم‌ترین و نیکوترین روش آنان را به توبه دعوت کرد و فرمود: ﴿أَفَلَا يَتُوبُونَ إِلَى ٱللَّهِ﴾. سعدی: 240.
پرسش: دعوتگر چگونه از این آیه در راه دعوت فایده می‌برد؟

صدیقه، یعنی بسیار راستگو. بنابر قولی: به این سبب صدیقه نامیده شد که آیات الله را تصدیق کرد؛ چنان‌که الله تعالی در توصیف او فرمود: ﴿وَصَدَّقَتۡ بِكَلِمَٰتِ رَبِّهَا﴾ [التحريم: 12]؛ «و کلمات پروردگارش را تصدیق کرد». بغوی: 1/ 699.
پرسش: چرا مریم صفت صدیقه گرفت؟

این آیه دلیلی آشکار است بر این‌که مسیح و مادرش دو بندۀ فقیر و محتاج- همانند سایر فرزندان آدم- به خوردنی‌ها و نوشیدنی‌ها بودند، یعنی اگر معبود بودند، قطعا از خوردن و نوشیدن بی‌نیاز بودند و نیازی به هیچ‌چیزی نداشتند؛ زیرا معبود، بی‌نیاز و پسندیده است. سعدی: 240.
پرسش: چگونه با خوردن غذا توسط عیسی ÷ و مادرش، به عدم الوهیت آنان استدلال می‌شود؟