قورئان
ﮪ
ﱍ
ﭜ ﭝ ﭞ ﭟ ﭠ ﭡ ٢٥ ٢٥ ﭣ ﭤ ﭥ ﭦ
ﭧ ﭨ ﭩ ﭪ ﭫ ٢٦ ٢٦ ﭭ ﭮ ﭯ ﭰ ﭱ
ﭲ ﭳ ﭴ ﭵ ﭶ ﭷ ﭸ ﭹ ﭺ ﭻ
ﭼ ﭽ ﭾ ﭿ ﮀ ٢٧ ٢٧ ﮂ ﮃ ﮄ
ﮅ ﮆ ﮇ ﮈ ﮉ ﮊ ﮋ ﮌ ﮍ ﮎ
ﮏ ﮐ ﮑ ﮒ ﮓ ﮔ ﮕ ﮖ
ﮗ ﮘ ﮙ ﮚ ﮛ ﮜ ﮝ
ﮞ ٢٨ ٢٨ ﮠ ﮡ ﮢ ﮣ ﮤ ﮥ ﮦ ﮧ
ﮨ ﮩ ﮪ ﮫ ﮬ ﮭ ﮮ ﮯ ﮰ ﮱ ٢٩ ٢٩ ﯔ
ﯕ ﯖ ﯗ ﯘ ﯙ ﯚ ﯛ ﯜ ﯝ ﯞ ﯟ
ﯠ ﯡ ﯢ ﯣ ﯤ ﯥ ﯦ ﯧ ﯨ ﯩ
ﯪ ﯫ ﯬ ٣٠ ٣٠ ﯮ ﯯ ﯰ ﯱ ﯲ
ﯳ ﯴ ﯵ ﯶ ﯷ ٣١ ٣١ ﯹ ﯺ ﯻ
ﯼ ﯽ ﯾ ﯿ ﰀ ﰁ ﰂ ﰃ ﰄ ٣٢ ٣٢
وَهُوَ ٱلَّذِي يَبۡدَؤُاْ ٱلۡخَلۡقَ ثُمَّ يُعِيدُهُۥ وَهُوَ أَهۡوَنُ عَلَيۡهِۚ وَلَهُ ٱلۡمَثَلُ ٱلۡأَعۡلَىٰ فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۚ وَهُوَ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡحَكِيمُ ٢٧
یەكێك لەنموونەكانی باشترین ئاكار (المثَل الأعلى)خاوەن دەسەڵاتی ودانایی ولەكارزانی خوای گەورەیە، خوای گەورە بۆیە ئەم دوو نموونەیەی لەم ئایەتەدا باسكرد چونكە شوێنەواری ئەم دوو نموونە وناوەی خوای گەورە لەباسەكەدا دەردەكەون، مەبەست لەباسەكە دروست كردنی سەرەتا و(پاشان مراندن و. و) دواتر زیندووكردنەوەی سەرلەنوێیە، دەسەڵاتی خوا ئەوە دەخوازێت كەخوای گەورە بەهیچ جۆرێ ئاتاجی هیچ كەس وهیچ شتێك نییە وهەموو دەسەڵاتێك لای ئەوە، دانایی ولەكارزانی خوداش ئەوە دەخوازێت كەزانستێكی زۆر بەربڵاو وبێ سنووری هەیە. ابن عاشور: ٢١/ ٨٤.
پرسیار: بۆچى لەم ئايەتەدا لەناو هەموو ناو وسيفەتەكانى خواى گەورە ئەم دوو ناو وسيفەتەى (العزيز الحكيم)باسكرا؟
وَهُوَ ٱلَّذِي يَبۡدَؤُاْ ٱلۡخَلۡقَ ثُمَّ يُعِيدُهُۥ وَهُوَ أَهۡوَنُ عَلَيۡهِۚ
واتە: گەڕاندنەوە وزیندووكردنەوەی دروستكراوەكان لەدوای مردنیان لەلایەن خوداوە، ئاسانترە لەوەی كەهەر لەسەرەتادا دروستی كردن. ئەم بەڵگەیە بەبایەخدان بەمێشك وژیری وئاوەزی خەڵكی باسكرا، یانی: وەك چۆن یەكەمجار توانای ئەوەی هەبوو كەئێوە لەنەبوونەوە بهێنێتە دی ودروستتان بكات، ئاوا ولەوەش ئاسانتر ئێوە زیندوو دەكاتەوە. سەعدى: ٦٤٠.
پرسیار: بەپێى ئەم ئايەتە باسى وەڵامدانەوەى عەقڵى ولۆژيكى ڕوون بكەرەوە.
كَذَٰلِكَ نُفَصِّلُ ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يَعۡقِلُونَ ٢٨
ئەوانەی كەژیری خۆیان بەكار دەهێنن وبەهۆی ژیرییەوە ڕادەمێنن، ئەو كەسانەن كەخۆیان بەزل وگەورە نازانن، بەهۆی هێزی بیركردنەوە بەدوای حەق وحەقیقەتدا دەگەڕێن، كەواتە باوەڕداران باوەڕیان بەهێزتر وزیاتر دەبێت، بێباوەڕان وئەوانەش كەلەژێر كاریگەری هاوەڵپەرستانان هەر كاتێك بەهۆی ئەو بەڵگە ونیشانانە ڕاستییان بۆ ڕوون بوویەوە، ئەو كاتە باوەڕ دەهێنن.. ئەم باسە ئەوە ڕوون دەكاتەوە كەئەوانەی لەهاوەڵپەرستیدا ڕۆچوون ژیر نین وسوود لەم بەڵگانە وەرناگرن. ابن عاشور: ٢١/ ٨٧.
پرسیار: بەپێى ئەم ئايەتە گرنگترين سيفەتى مرۆڤى ژير باس بكە.
كَذَٰلِكَ نُفَصِّلُ ٱلۡأٓيَٰتِ لِقَوۡمٖ يَعۡقِلُونَ ٢٨
بەڵام ئەو كەسانەی كەبیر ناكەنەوە وڕانامێنن، تەنانەت ئەگەر نیشانەكانیشیان بۆ ئاشكرا ببێت وبەڵگەكانیان بۆ ڕوون بكرێتەوە، عەقڵ وژیری وفامی ئەوەیان نییە كەنیشانە وبەڵگەكان ببینن ولێی ڕابمێنن، كەواتە تەنها مرۆڤە ژیرەكان قابیلەتی ئەوەیان هەیە كەخوای گەورە ڕوویان تێ بكات وقسەیان لەگەڵدا بكات. سەعدى: ٦٤٠.
پرسیار: بۆچى لەم ئايەتەدا تەنها ڕوو لەوانە كراوە كەژيرن؟
فَأَقِمۡ وَجۡهَكَ لِلدِّينِ حَنِيفٗاۚ فِطۡرَتَ ٱللَّهِ ٱلَّتِي فَطَرَ ٱلنَّاسَ عَلَيۡهَاۚ لَا تَبۡدِيلَ لِخَلۡقِ ٱللَّهِۚ ذَٰلِكَ ٱلدِّينُ ٱلۡقَيِّمُ وَلَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَعۡلَمُونَ ٣٠
لەم ئایەتەدا ئایینی ئیسلام بەسرووشتی خودایی وەسفكراوە، سرووشت (فیترەت) واتە: بنەما وهیم وبیروباوەڕ لەئایینی ئیسلامدا لەسەر سرووشتی ژیری ڕاوەستاوە، هەرچی بڕیار ولق وپۆپەكانی ئایینی ئیسلامە یان هەر چەند شتێكی سرووشتین یان لەسەر بنەمای درك وژیری دامەزراون، یان چەند كاروبارێكە لەبەرژەوەندی مرۆڤدایە وهیچ دژایەتی لەگەڵ سرووشتی مرۆڤدا نییە. ابن عاشور: ٢١/ ٩١.
پرسیار: بۆچى ئيسلام بەسرووشت (فيترەت) ناوبراوە؟
۞مُنِيبِينَ إِلَيۡهِ وَٱتَّقُوهُ وَأَقِيمُواْ ٱلصَّلَوٰةَ وَلَا تَكُونُواْ مِنَ ٱلۡمُشۡرِكِينَ ٣١ مِنَ ٱلَّذِينَ فَرَّقُواْ دِينَهُمۡ وَكَانُواْ شِيَعٗاۖ كُلُّ حِزۡبِۢ بِمَا لَدَيۡهِمۡ فَرِحُونَ ٣٢
كاتێك كەلەبابەتی ئایینیدا كەلەسەر بنەمای هەوڵ وتێكۆشان وئیجتیهاد ڕایان لەیەك جیاواز بوو، یان بەهۆی جیاوازی بەرژەوەندی وڕاوبۆچوونی سیاسی ڕایان جیاواز بوو، دەبوو ڕەچاوی ئەوە بكەن كەئەم ڕا جیاوازییە سەر نەكێشێت بۆ دوژمنایەتی ودابەشبوون وگروپ دروستكردن. ابن عاشور: ٢١/ ٩٦.
پرسیار: خواى گەورە سەركۆنەى ئەهلى كيتاب دەكات بەهۆى ئەوەى كەلێك جيابونەتەوە وگروپ ودەستە وتاقمى جياوازيان پێكهێناوە وبوون بەدوژمنى يەكتر، مرۆڤى باوەڕدارى موسڵمان چ سوودێك لەم ئايەتە وەردەگرێت؟
مِنَ ٱلَّذِينَ فَرَّقُواْ دِينَهُمۡ وَكَانُواْ شِيَعٗاۖ كُلُّ حِزۡبِۢ بِمَا لَدَيۡهِمۡ فَرِحُونَ ٣٢
(شيعًا)واتە: چەند گروپی هاوپەیمان، كەهەریەك لەوانە كەلەگەڵ گروپێكدا كەلەئاییندا هاوبەش بوون، لەدژی گروپێك كەلەگەڵ ئەماندا نەیار بووە، بوون بەهاوپەیمان، تا وای لێهات یەكتریان كافر دەكرد وخوێن وسەروەت وسامانی یەكتریان بەحەڵاڵ دەزانی، كەواتە دەردەكەوێت كەئەوانە هەموویان لەسەر هەق نەبوون (فَرِحُونَ) چونكە گومانیان دەكرد كەلەسەر هەقن، تەنها ئەوانن كەهەقیان ناسیوە وپەیڕەوی لێ دەكەن. بيقاعى: ١٥/ ٩٠ـ ٩١.
پرسيار: بەپێى ئەم ئايەتە مەترسى يەكتر كافر كردن ودژايەتى ناوخۆيى باس بكە!.
السؤال: وضح من خلال الآية خطر الافتراق في دين الله.