قرآن
ﮐ
ﰽ
ﭛ ﭜ ﭝ ﭞ ﭟ ﭠ ﭡ ﭢ ﭣ ﭤ ﭥ ﭦ
ﭧ ﭨ ﭩ ﭪ ﭫ ﭬ ٦٦ ٦٦ ﭮ ﭯ
ﭰ ﭱ ﭲ ﭳ ٦٧ ٦٧ ﭵ ﭶ ﭷ
٦٨ ٦٨ ﭹ ﭺ ﭻ ﭼ ﭽ ﭾ ﭿ ﮀ ﮁ
ﮂ ﮃ ﮄ ﮅ ﮆ ﮇ ﮈ
ﮉ ﮊ ﮋ ٦٩ ٦٩ ﮍ ﮎ ﮏ ﮐ ﮑ ﮒ
ﮓ ﮔ ٧٠ ٧٠ ﮖ ﮗ ﮘ ﮙ ﮚ
ﮛ ﮜ ﮝ ﮞ ﮟ ٧١ ٧١ ﮡ ﮢ ﮣ ﮤ
ﮥ ﮦ ﮧ ﮨ ﮩ ﮪ ﮫ ﮬ ﮭ ﮮ ﮯ
ﮰ ﮱ ٧٢ ٧٢ ﯔ ﯕ ﯖ ﯗ ﯘ ﯙ ﯚ
ﯛ ﯜ ﯝ ﯞ ﯟ ﯠ ﯡ ﯢ
ﯣ ﯤ ﯥ ٧٣ ٧٣ ﯧ ﯨ ﯩ ﯪ ﯫ ﯬ
ﯭ ﯮ ﯯ ﯰ ﯱ ﯲ ﯳ ﯴ ﯵ
ﯶ ﯷ ﯸ ﯹ ﯺ ﯻ ﯼ ﯽ ٧٤ ٧٤
وَلَوۡ أَنَّا كَتَبۡنَا عَلَيۡهِمۡ أَنِ ٱقۡتُلُوٓاْ أَنفُسَكُمۡ أَوِ ٱخۡرُجُواْ مِن دِيَٰرِكُم مَّا فَعَلُوهُ إِلَّا قَلِيلٞ مِّنۡهُمۡۖ
الله تعالی خبر میدهد که اگر بندگانش را بر انجام کارهای مشقتآوری مانند قتل افراد و خروج از وطن مکلّف کرده بود، افرادی بسیار اندک و نادر عمل میکردند؛ پس به این سبب که آنان را بر انجام امور آسانی امر کرد که هر کسی میتواند آنها را انجام دهد، باید پروردگارشان را ستایش کنند و شکر او تعالی را به جای آورند. این مطلب اشاره دارد به اینکه بنده باید ناگواریهایی را که ممکن بود در آن قرار گیرد را در نظر بگیرد تا انجام عبادات بر او آسان گردد. سعدی: 185.
پرسش: سهولت و آسانگیری شریعت اسلامی چگونه از آیه استنباط میشود؟
وَلَوۡ أَنَّا كَتَبۡنَا عَلَيۡهِمۡ أَنِ ٱقۡتُلُوٓاْ أَنفُسَكُمۡ أَوِ ٱخۡرُجُواْ مِن دِيَٰرِكُم مَّا فَعَلُوهُ إِلَّا قَلِيلٞ مِّنۡهُمۡۖ
الله سبحانه خبر داد که از سر رحمت و مهربانی، ما را بر انجام این کارها مکلف نکرد تا نافرمانی ما آشکار نگردد؛ زیرا امور آسان زیادی هستند که در انجام آنها کوتاهی میکنیم، چه رسد به این امر که سخت و دشوار است؟ به الله سوگند مهاجران خانههایشان را خالی رها کردند و در جستجوی زندگی پسندیدهای خارج شدند. قرطبی: 6/ 446.
پرسش: چگونه الله تعالی بر بندگانش رحم کرد و آنان را بر انجام کارهای مشقتآور مکلّف نفرمود؟
وَلَوۡ أَنَّهُمۡ فَعَلُواْ مَا يُوعَظُونَ بِهِۦ لَكَانَ خَيۡرٗا لَّهُمۡ وَأَشَدَّ تَثۡبِيتٗا ٦٦
بنده اگر به علمش عمل کند؛ الله علمی را که بنده نمیداند به او خواهد داد؛ چنانکه میفرماید: ﴿وَلَوۡ أَنَّهُمۡ فَعَلُواْ مَا يُوعَظُونَ بِهِۦ لَكَانَ خَيۡرٗا لَّهُمۡ وَأَشَدَّ تَثۡبِيتٗا﴾. ابن تیمیه: 2/ 293.
پرسش: بر اساس آیه، بیان کنید که چگونه عمل به علم، باعث افزایش علم میگردد؟
ذَٰلِكَ ٱلۡفَضۡلُ مِنَ ٱللَّهِۚ وَكَفَىٰ بِٱللَّهِ عَلِيمٗا ٧٠
یعنی این فضل بزرگ فقط از جانب الله تعالی است نه هیچکس دیگری... یا از جانب الله تعالی است نه اینکه اعمال بندگان موجب آن باشد. ﴿وَكَفَىٰ بِٱللَّهِ عَلِيمٗا﴾ به ثواب کسی که از او اطاعت کند، و به مقادیر فضل، و کسانی که استحقاق آن را دارند، کاملاً دانا است. آلوسی: 5/ 79.
پرسش: توصیف الله به علم در آیه، چه دلالت و چه اثری دارد؟
ذَٰلِكَ ٱلۡفَضۡلُ مِنَ ٱللَّهِۚ وَكَفَىٰ بِٱللَّهِ عَلِيمٗا ٧٠
این نکته را بیان میدارد که آنان به سبب طاعتشان به این درجه نرسیدند؛ بلکه فقط به فضل الله تعالی بر آن دست یافتند. بغوی: 1/ 560.
پرسش: آیا مومنان با عمل و تلاش خویش به درجۀ مذکور رسیدند؟
وَإِنَّ مِنكُمۡ لَمَن لَّيُبَطِّئَنَّ فَإِنۡ أَصَٰبَتۡكُم مُّصِيبَةٞ قَالَ قَدۡ أَنۡعَمَ ٱللَّهُ عَلَيَّ إِذۡ لَمۡ أَكُن مَّعَهُمۡ شَهِيدٗا ٧٢
﴿لَّيُبَطِّئَنَّ﴾ یعنی: به سبب ضعف در ایمان یا نفاق، از شرکت در جهاد تنبلی میکند و دیگران را نیز به صورت مؤکّد بر این کار فرمان میدهد تا دلسوزی خویش بر آنان را آشکار گرداند، در حالی که این کار عین فریب است؛ زیرا ضعف و ناتوانی [مسلمانان] را به همراه میآورد و به دشمنان جرأت میبخشد و در نتیجه باعث نابودی [مسلمانان] میگردد. بقاعی: 2/ 278.
پرسش: کاهلی و بازماندن از جهاد و کارهای نیکو چه نتیجهای دارد؟
وَإِنَّ مِنكُمۡ لَمَن لَّيُبَطِّئَنَّ فَإِنۡ أَصَٰبَتۡكُم مُّصِيبَةٞ قَالَ قَدۡ أَنۡعَمَ ٱللَّهُ عَلَيَّ إِذۡ لَمۡ أَكُن مَّعَهُمۡ شَهِيدٗا ٧٢
یعنی دیگران را از جهاد بازمیدارد و به نرفتن به جنگ با دشمن میکشاند. بنابر قولی: خودش در رفتن به جنگ سستی و کاهلی میکند و تخلف میورزد. ﴿فَإِنۡ أَصَٰبَتۡكُم مُّصِيبَةٞ﴾: کشته شوید یا شکست بخورید. یعنی: وقتی مومنان شکست بخورند منافق از اینکه همراه آنان نبوده است خوشحال میشود. ابن جزی: 1/ 198.
پرسش: در آیه دو مورد از صفات منافقان ذکر شده است؛ این دو صفت را نام ببرید.