قرآن
ﯡ
ﱓ
ﭚ ﭛ ﭜ ﭝ ﭞ ﭟ ﭠ ﭡ ﭢ ﭣ ﭤ ١٦ ١٦
ﭦ ﭧ ﭨ ﭩ ﭪ ١٧ ١٧ ﭬ ﭭ ﭮ ﭯ
ﭰ ﭱ ﭲ ﭳ ١٨ ١٨ ﭵ ﭶ ﭷ ﭸ
ﭹ ﭺ ١٩ ١٩ ﭼ ﭽ ﭾ ﭿ ﮀ ﮁ
ﮂ ﮃ ٢٠ ٢٠ ﮅ ﮆ ﮇ ﮈ ﮉ ﮊ
ﮋ ﮌ ﮍ ﮎ ﮏ ﮐ ﮑ ﮒ ﮓ ﮔ ﮕ ﮖ
ﮗ ﮘ ٢١ ٢١ ﮚ ﮛ ﮜ ﮝ ﮞ ٢٢ ٢٢
ﮠ ﮡ ﮢ ﮣ ﮤ ﮥ ﮦ ﮧ ٢٣ ٢٣ ﮩ ﮪ ﮫ
ﮬ ﮭ ﮮ ﮯ ﮰ ٢٤ ٢٤ ﯓ ﯔ ﯕ
ﯖ ﯗ ٢٥ ٢٥ ﯙ ﯚ ﯛ ﯜ ﯝ ﯞ ﯟ
٢٦ ٢٦ ﯡ ﯢ ﯣ ﯤ ﯥ ﯦ ٢٧ ٢٧ ﯨ ﯩ
ﯪ ﯫ ﯬ ﯭ ﯮ ﯯ ﯰ ﯱ ٢٨ ٢٨ ﯳ ﯴ ﯵ ﯶ
ﯷ ﯸ ﯹ ﯺ ٢٩ ٢٩ ﯼ ﯽ ﯾ ﯿ ﰀ ﰁ
ﰂ ٣٠ ٣٠ ﰄ ﰅ ﰆ ﰇ ﰈ ﰉ ٣١ ٣١
ٱصۡلَوۡهَا فَٱصۡبِرُوٓاْ أَوۡ لَا تَصۡبِرُواْ سَوَآءٌ عَلَيۡكُمۡۖ إِنَّمَا تُجۡزَوۡنَ مَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ ١٦ إِنَّ ٱلۡمُتَّقِينَ فِي جَنَّٰتٖ وَنَعِيمٖ ١٦
الله تعالی پس از بیان عذاب تکذیبکنندگان، پاداشهای پرهیزگاران را بیان کرد تا تشویق و تهدید را کنار یکدیگر بیاورد و انسان میان بیم و امید قرار داشته باشد. سعدی: 814.
پرسش: چرا سرانجام پرهیزگاران بعد از عاقبت تکذیبکنندگان بیان شد؟
إِنَّ ٱلۡمُتَّقِينَ فِي جَنَّٰتٖ وَنَعِيمٖ ١٧ فَٰكِهِينَ بِمَآ ءَاتَىٰهُمۡ رَبُّهُمۡ وَوَقَىٰهُمۡ رَبُّهُمۡ عَذَابَ ٱلۡجَحِيمِ ١٨
دلالت دارد بر اینکه نجات آنان از عذاب جهنم، عدالت است؛ زیرا اعمالِ موجبِ عذاب را مرتکب نشدهاند. اما نعمتهایی که به آنان بخشیده است احسان و بخششی از جانب الله تعالی بر آنان است. ابن عاشور: 27/ 46.
پرسش: چگونه عدالت و بخشش الله تعالی در مورد پرهیزگاران در این آیه کریمه، با هم جمع شده است؟
مُتَّكِـِٔينَ عَلَىٰ سُرُرٖ مَّصۡفُوفَةٖۖ
الله تختها را کنار هم چیدهشده توصیف کرد تا بر کثرت و نظم و ترتیب نیکو و اجتماع و شادمانی بهشتیان به سبب معاشرت نیکو و مهربانی آنان به یکدیگر اشاره کند. سعدی: 815.
پرسش: توصیف تختها به ﴿مَّصۡفُوفَةٖ﴾ بر چه اموری دلالت دارد؟
وَٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَٱتَّبَعَتۡهُمۡ ذُرِّيَّتُهُم بِإِيمَٰنٍ أَلۡحَقۡنَا بِهِمۡ ذُرِّيَّتَهُمۡ وَمَآ أَلَتۡنَٰهُم مِّنۡ عَمَلِهِم مِّن شَيۡءٖۚ كُلُّ ٱمۡرِيِٕۢ بِمَا كَسَبَ رَهِينٞ ٢١
مفهوم آیه در این حدیث آمده که رسول الله ج فرمود: «إِنَّ اللهَ يَرْفَعُ ذُرِّيَّةَ الْمُؤْمِنِ فِي دَرَجَتِهِ فِي الْجَنَّةِ وَإِنْ كَانُوا دُونَهُ فِي الْعَمَلِ لِتَقَرَّ بِهِمْ عَيْنُهُ» [به صورت موقوف صحیح است؛ بزار (ص 221) و ابن عدی (ق 270/ 1) و بغوی در التفسير (8/ 82 - منار)] «الله فرزندان انسان مومن را به درجۀ او در بهشت میرساند تا چشمش با دیدن آنان خنک شود، حتی اگر از نظر عمل از او پایینتر باشند». این امر، نوعی بخشش به فرزندان به سبب پدرانشان است... اگر سوال شود: چرا ایمان به صورت نکره بیان شد؟ پاسخ چنین است: آنان به سبب ایمان به درجۀ پدرانشان نرسیدهاند بلکه به سبب اکرام الله به پدرانشان به آنان ملحق شدهاند. ایمان ضعیف و درجۀ بالای فرزندان منظور است، چه رسد به اینکه ایمان بزرگی داشته باشند؟! ﴿وَمَآ أَلَتۡنَٰهُم مِّنۡ عَمَلِهِم مِّن شَيۡءٖ﴾ یعنی: از پاداش اعمالشان نمیکاهیم بلکه پاداش آنان را به صورت کامل میدهیم. ابن جزی: 2/ 376.
پرسش: این مطلب را توضیح دهید که آیه بر کاملشدن انس و الفت بهشتیان دلالت میکند.
قَالُوٓاْ إِنَّا كُنَّا قَبۡلُ فِيٓ أَهۡلِنَا مُشۡفِقِينَ ٢٦ فَمَنَّ ٱللَّهُ عَلَيۡنَا وَوَقَىٰنَا عَذَابَ ٱلسَّمُومِ ٢٧
بیان میکند که إشفاق- یعنی ترس شدید از عذاب الله در دنیا- سبب نجات از آن در آخرت است؛ مفهوم مخالف این مطلب آن است که هر کس از عذاب الله در دنیا نترسد در آخرت از آن نجات نمییابد. شنقیطی: 7/ 457.
پرسش: علت نجات از عذاب آخرت چیست؟ چه نکتهای از آیه به دست میآید.
قَالُوٓاْ إِنَّا كُنَّا قَبۡلُ فِيٓ أَهۡلِنَا مُشۡفِقِينَ ٢٦
یعنی: ترسان و لرزان بودیم و بر اثر این ترس، گناهان را ترک کردیم و عیوبمان را اصلاح گردانیدیم. سعدی: 815.
پرسش: ترس از الله و سرای آخرت در چه صورتی مفید است؟
إِنَّا كُنَّا مِن قَبۡلُ نَدۡعُوهُۖ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلۡبَرُّ ٱلرَّحِيمُ ٢٨
تمام مخلوقات موجود در آسمانها و زمین از الله سبحانه درخواست میکنند، اما رستگاری و نجات فقط با اخلاص در عبادت به دست میآید نه فقط با درخواست و طلب. ابن قیم: 3/ 62.
پرسش: تمام مخلوقات الله سبحانه و تعالی را میخوانند، چه کسی از عذاب زهرآگین نجات مییابد؟