قرآن
ﮫ
ﱍ
ﭞ ﭟ ﭠ ﭡ ﭢ ﭣ ﭤ ﭥ ﭦ ﭧ ﭨ
ﭩ ﭪ ﭫ ﭬ ﭭ ﭮ ﭯ ٢٠ ٢٠ ﭱ ﭲ ﭳ ﭴ
ﭵ ﭶ ﭷ ﭸ ﭹ ﭺ ﭻ ﭼ ﭽ ﭾ ﭿ ﮀ ﮁ
ﮂ ﮃ ﮄ ﮅ ﮆ ٢١ ٢١ ﮈ ﮉ ﮊ
ﮋ ﮌ ﮍ ﮎ ﮏ ﮐ ﮑ ﮒ ﮓ ﮔ
ﮕ ﮖ ﮗ ﮘ ٢٢ ٢٢ ﮚ ﮛ ﮜ ﮝ ﮞ ﮟ
ﮠ ﮡ ﮢ ﮣ ﮤ ﮥ ﮦ ﮧ ﮨ ﮩ ﮪ
٢٣ ٢٣ ﮬ ﮭ ﮮ ﮯ ﮰ ﮱ ﯓ ٢٤ ٢٤
ﯕ ﯖ ﯗ ﯘ ﯙ ﯚ ﯛ ﯜ ﯝ ﯞ
ﯟ ﯠ ﯡ ﯢ ﯣ ﯤ ﯥ ٢٥ ٢٥ ﯧ ﯨ ﯩ ﯪ
ﯫ ﯬ ﯭ ﯮ ﯯ ﯰ ﯱ ٢٦ ٢٦ ﯳ ﯴ ﯵ ﯶ
ﯷ ﯸ ﯹ ﯺ ﯻ ﯼ ﯽ ﯾ ﯿ
ﰀ ﰁ ﰂ ﰃ ﰄ ﰅ ﰆ ﰇ ﰈ ٢٧ ٢٧ ﰊ ﰋ
ﰌ ﰍ ﰎ ﰏ ﰐ ﰑ ﰒ ﰓ ﰔ ﰕ ٢٨ ٢٨
أَلَمۡ تَرَوۡاْ أَنَّ ٱللَّهَ سَخَّرَ لَكُم مَّا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِ وَأَسۡبَغَ عَلَيۡكُمۡ نِعَمَهُۥ ظَٰهِرَةٗ وَبَاطِنَةٗۗ
پس وظیفۀ شماست که شکر این نعمتها را به جای آورید؛ یعنی نعمتدهنده را دوست داشته باشید، در برابر او فروتنی کنید، نعمتهایش را در راه طاعتش استفاده کنید و هیچ یک از آنها را در معصیت او بهکار نگیرید. سعدی: 649.
پرسش: سپاسگزاری در قبال نعمتها چگونه انجام میگیرد؟
وَأَسۡبَغَ عَلَيۡكُمۡ نِعَمَهُۥ ظَٰهِرَةٗ وَبَاطِنَةٗۗ
ننعمتهای آشکار: سلامتی و مال و سایر موارد هستند. نعمتهای پنهان: مواردی است که مردم از آنها آگاه نمیشوند؛ مانند پوشاندن اعمال ناپسند. ابن جزی: 2/ 174.
پرسش: چند مثال برای نعمتهای آشکار و پنهان بیان کنید.
وَأَسۡبَغَ عَلَيۡكُمۡ نِعَمَهُۥ ظَٰهِرَةٗ وَبَاطِنَةٗۗ
از ابن عباس ب روایت است که منظور از نعمتهای ظاهری، اسلام و قرآن و منظور از نعمتهای باطنی، گناهانی است که الله آنها را میپوشاند و در قبال آنها عذاب نمیکند. ضحاک میگوید: منظور از نعمتهای ظاهری، زیبایی صورت و نظم و ترتیب اعضا و منظور از نعمت باطنی، معرفت است. قرطبی: 3/ 512.
پرسش: دو مورد از نعمتهایی که فکر میکنی الله سبحانه آنها را به تو اختصاص داده است نام ببر.
وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يُجَٰدِلُ فِي ٱللَّهِ بِغَيۡرِ عِلۡمٖ وَلَا هُدٗى وَلَا كِتَٰبٖ مُّنِيرٖ ٢٠
عبارت ﴿بِغَيۡرِ عِلۡمٖ وَلَا هُدٗى وَلَا كِتَٰبٖ مُّنِيرٖ﴾ شامل مراتب کسب علم است؛ که عبارتند از: کوشیدن و کسب کردن یا آموختن از عالم یا مطالعۀ کتابهایی که مطالب درستی در آنها نگاشته شده است. ابن عاشور: 21/ 175.
پرسش: آیۀ کریمه دربردارندۀ مراتب سهگانۀ کسب علم است، این مراتب را بیان کنید.
۞وَمَن يُسۡلِمۡ وَجۡهَهُۥٓ إِلَى ٱللَّهِ وَهُوَ مُحۡسِنٞ فَقَدِ ٱسۡتَمۡسَكَ بِٱلۡعُرۡوَةِ ٱلۡوُثۡقَىٰۗ وَإِلَى ٱللَّهِ عَٰقِبَةُ ٱلۡأُمُورِ ٢٢
یعنی: عبادت و نیتش را برای الله خالص گرداند، ﴿وَهُوَ مُحۡسِنٞ﴾ زیرا عبادت بدون احسان و معرفت قلبی، هیچ فایدهای ندارد. قرطبی: 16/ 487.
پرسش: انسان چگونه صورتش را تسلیم الله تعالی میکند؟ چرا این امر با شرط احسان مقید شد؟
۞وَمَن يُسۡلِمۡ وَجۡهَهُۥٓ إِلَى ٱللَّهِ وَهُوَ مُحۡسِنٞ فَقَدِ ٱسۡتَمۡسَكَ بِٱلۡعُرۡوَةِ ٱلۡوُثۡقَىٰۗ وَإِلَى ٱللَّهِ عَٰقِبَةُ ٱلۡأُمُورِ ٢٢
وجه تناسب عبارت پایانی آیه این است که بخشی از کفر مشرکان آشکار و بخشی دیگر از آن پنهان است. ابن عاشور: 21/ 178.
پرسش: چرا آیۀ کریمه با عبارت ﴿إِنَّ ٱللَّهَ عَلِيمُۢ بِذَاتِ ٱلصُّدُورِ﴾ به پایان رسید؟
وَلَوۡ أَنَّمَا فِي ٱلۡأَرۡضِ مِن شَجَرَةٍ أَقۡلَٰمٞ وَٱلۡبَحۡرُ يَمُدُّهُۥ مِنۢ بَعۡدِهِۦ سَبۡعَةُ أَبۡحُرٖ مَّا نَفِدَتۡ كَلِمَٰتُ ٱللَّهِۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٞ ٢٧
آیه از فراوانی سخنان الله تعالی خبر میدهد که علم وسیع و گستردۀ او تعالی منظور است. یعنی: اگر درختان زمین قلم میبود و تمام دریاها مرکب میشدند و هفت دریا به صورت دائم در آن سرازیر میگشت و سخنان الله با آنها نوشته میشد، قطعاً درختان و دریاها پایان مییافت در صورتی که سخنان الله هنوز باقی بود؛ زیرا درختان و دریاها پایان مییابند و سخنان الله تعالی پایانناپذیرند. ابن جزی: 2/ 175.
پرسش: یکی از فواید آیه را بیان کنید؟