قرآن
ﮩ
ﱍ
ﭝ ﭞ ﭟ ﭠ ﭡ ٦٤ ٦٤ ﭣ ﭤ ﭥ ﭦ ﭧ ﭨ
ﭩ ﭪ ﭫ ﭬ ﭭ ﭮ ﭯ ﭰ ﭱ ﭲ ٦٥ ٦٥
ﭴ ﭵ ﭶ ﭷ ﭸ ﭹ ﭺ ٦٦ ٦٦
ﭼ ﭽ ﭾ ﭿ ﮀ ﮁ ﮂ ﮃ ﮄ
ﮅ ﮆ ﮇ ﮈ ﮉ ﮊ ﮋ ٦٧ ٦٧
ﮍ ﮎ ﮏ ﮐ ﮑ ﮒ ﮓ ﮔ ﮕ ﮖ ﮗ ﮘ ﮙ
ﮚ ﮛ ﮜ ﮝ ﮞ ٦٨ ٦٨ ﮠ ﮡ
ﮢ ﮣ ﮤ ﮥ ﮦ ﮧ ﮨ ﮩ ٦٩ ٦٩
ﮪ
ﯖ ﯗ ﯘ ٣ ٣ ﯚ ﯛ ﯜ ﯝ ﯞ ﯟ
ﯠ ﯡ ﯢ ﯣ ﯤ ﯥ ﯦ ﯧ ٤ ٤
ﯩ ﯪ ﯫ ﯬ ﯭ ﯮ ﯯ ﯰ ﯱ ﯲ ٥ ٥
وَمَا هَٰذِهِ ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَآ إِلَّا لَهۡوٞ وَلَعِبٞۚ
اسم اشاره برای بیان تحقیر زندگی دنیا بیان شد. ابن عاشور: 21/ 31.
پرسش: اسم اشارۀ (هذه) در آیه چه نکتهای در بر دارد؟
وَمَا هَٰذِهِ ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَآ إِلَّا لَهۡوٞ وَلَعِبٞۚ وَإِنَّ ٱلدَّارَ ٱلۡأٓخِرَةَ لَهِيَ ٱلۡحَيَوَانُۚ لَوۡ كَانُواْ يَعۡلَمُونَ ٦٤
یعنی: چیزی است که مورد بازی و سرگرمی قرار میگیرد؛ به عبارتی: ثروت دنیایی که الله به ثروتمندان بخشیده است قطعاً نابود میشود و از بین میرود؛ همانند بازی که حقیقت و ثباتی ندارد. گفته شده: اگر دنیا برایت باقی بماند تو برای دنیا باقی نخواهی ماند. قرطبی: 16/ 387.
پرسش: حقیقت دنیا را آنگونه که آفریدگارش فرموده است بیان کنید.
فَإِذَا رَكِبُواْ فِي ٱلۡفُلۡكِ دَعَوُاْ ٱللَّهَ مُخۡلِصِينَ لَهُ ٱلدِّينَ فَلَمَّا نَجَّىٰهُمۡ إِلَى ٱلۡبَرِّ إِذَا هُمۡ يُشۡرِكُونَ ٦٥
سفرهایشان در خشکی بدون ترسی که تمام سفر را فرا گیرد انجام میشد؛ زیرا در قافلهها سفر میکردند و سلاح به همراه داشتند و در راههایی که برایشان آشنا بود حرکت میکردند. اما در سفرهای دریایی بر اثر ترس پراکنده میشدند و افراد زیاد و تجهیزات قوی نمیتوانست از آنان دفاع کند؛ بنابراین برای طلب نجات به سوی الله تضرع و زاری میکردند و چه بسا نمادها و بتهایشان را در این هنگام نمیخواندند. ابن عاشور: 21/ 32.
پرسش: چرا ترس فقط به سفر دریایی اختصاص یافت؟
أَوَ لَمۡ يَرَوۡاْ أَنَّا جَعَلۡنَا حَرَمًا ءَامِنٗا وَيُتَخَطَّفُ ٱلنَّاسُ مِنۡ حَوۡلِهِمۡۚ أَفَبِٱلۡبَٰطِلِ يُؤۡمِنُونَ وَبِنِعۡمَةِ ٱللَّهِ يَكۡفُرُونَ ٦٧
یعنی: حرم امنی برایشان قرار دادم که در آن، از اسارت و غارت و قتل در امان ماندند، و آنان را در خشکی نجات دادم چنانکه در دریا آنان را رهانیدم، اما در خشکی شرک میورزند و در دریا از شرک بازمیایستند؛ این امر، باعث تعجب از احوال متناقض آنان است. قرطبی: 16/ 389.
پرسش: تناقض مشرکان را بر اساس آیه توضیح دهید.
وَٱلَّذِينَ جَٰهَدُواْ فِينَا لَنَهۡدِيَنَّهُمۡ سُبُلَنَاۚ وَإِنَّ ٱللَّهَ لَمَعَ ٱلۡمُحۡسِنِينَ ٦٩
ابوسلیمان دارانی میگوید: منظور از جهاد در این آیه، فقط نبرد با کافران نیست، بلکه یاریرساندن به دین و پاسخ به دروغپردازان و سرکوب ستمکاران نیز منظور است و بزرگترین مصداق آن، امر به معروف و نهی از منکر است؛ یکی دیگر از مصادیق آن، جهاد با نفس در طاعت الله است که جهاد اکبر نامیده میشود. قرطبی: 16/ 390.
پرسش: آیا پاداش بزرگ هدایت، مخصوص پیکار با کافران است؟
لِلَّهِ ٱلۡأَمۡرُ مِن قَبۡلُ وَمِنۢ بَعۡدُۚ
غلبه و پیروزی به صِرف وجود اسباب حاصل نمیشود، بلکه باید با قضا و قدر همراه شود. سعدی: 636.
پرسش: دلیل آمدن جملۀ مذکور در قصۀ فارس و روم چیست؟
وَيَوۡمَئِذٖ يَفۡرَحُ ٱلۡمُؤۡمِنُونَ ٤
مومنان به این دلیل از پیروزی روم بر فارس خوشحال شدند که رومیان اهل کتاب بودند، یعنی به اسلام نزدیکتر بودند. در مقابل، کفار قریش از پیروزی فارس بر روم خوشحال شدند به این دلیل که اهل کتاب نبودند و به آنان نزدیکتر بودند. ابن جزی: 2/ 164.
پرسش: چرا مومنان از پیروزی رومیان که کافر بودند خوشحال شدند؟