قرآن

﴿إِلَّا مَن ظُلِمَ﴾ مگر فریاد مظلوم را؛ که حق دارد با صدای بلند، علیه کسی که به او ستم روا داشته است نفرين کند. بنابر قولی: یعنی ستمی را که بر او شده است بیان کند. بنابر قولی دیگر: اگر به او دشنام داده است می‌تواند به مقدار ستمش از او انتقام بگیرد. ابن جزی: 1/ 216.
پرسش: چه زمانی بدگویی با صدای بلند جایز است؟

به این مفهوم است که سخن نیکو مانند ذکر و کلام نرم و پاکیزه را دوست دارد. سعدی: 212.
پرسش: بر اساس آیه توضیح دهید چگونه بدانیم که الله سخن نیکو را دوست دارد؟

الله تعالی به مظلوم اجازه داد ستمی را که به او شده است فریاد بزند تا خشمش تسکین یابد، و استفاده از شمشیر یا مجازات با دست صورت نگیرد. ابن عاشور: 6/ 6.
پرسش: یکی از حکمت‌های شریعت، دفع شرِّ بزرگ‌تر با ارتکاب شرِّ کوچک‌تر است. این مطلب را بر اساس آیه توضیح دهید.

آیه بر انجام خیر به صورت مخفی و آشکار، و به عفو ستم بعد از این‌که به انتقام اجازه داد، تشویق می‌کند؛ زیرا الله عفو را بیشتر از انتقام دوست دارد. این مطلب را با بیان بخشنده‌بودن خود با وجود این‌که قدرت دارد تاکید کرد. ابن جزی: 1/ 216.
پرسش: نزد الله کدام نوع از عفو و انتقام جایز و کدام نوع مستحب است؟

﴿أَوۡ تَعۡفُواْ عَن سُوٓءٖ﴾ یعنی: کسی را که در بدن یا مال یا آبروی‌تان به شما بدی کرده است، ببخشید که جزا از جنس عمل است؛ یعنی اگر کسی به خاطر الله ببخشد الله او را می‌بخشد و هر کس نیکوکاری کند الله به او نیکی می‌کند... آیه به دانستن معانی اسما و صفات الله و این‌که آفرینش و فرمان از جانب او صادر می‌شود و سزاوار اوست اشاره دارد؛ به همین منظور، احکام با بیان اسمای نیکوی الله توجيه می‌شوند؛ چنان‌که در همین آیه آمده است. سعدی: 212.
پرسش: چرا در آیات قرآن کریم، اغلب احکام با بیان نام‌های نیک الله توجيه می‌شوند؟

الله تبارک و تعالی یهودیان و نصارا را که به او تعالی و رسولانش کفر ورزیدند بیم می‌دهد؛ زیرا در ایمان میان الله و رسولانش تفاوت گذاشتند؛ یعنی به برخی از پیامبران ایمان آوردند و به برخی دیگر کفر ورزیدند و این کار را فقط از سر هوس و عادت و به سبب این‌که پدران‌شان را بر آن دیدند انجام دادند، نه این‌که از دلیلی پیروی کرده باشند؛ زیرا هیچ راهی جز هوس و تعصب مطلق بر انجام این کار ندارند. ابن کثیر: 1/ 541.
پرسش: آیه حکم کسی که مدعی ایمان به الله بدون ایمان به رسولانش، یا ایمان به بعضی رسولان بدون بعضی دیگر است را بیان می‌کند. این مطلب را توضیح دهید.

رسولان خودشان معجزات پیشنهادی امت‌ها را نمی‌آورند، بلکه معجزات با ارادۀ الله در وقت مبارزه‌طلبی پیامبران می‌آيند. الله اگر خواستۀ مردم در آوردن معجزات پیشنهادی را اجابت کند در واقع رسولانش را مانند شعبده‌بازان قرار داده که بر اساس پیشنهادهای مردم در محافل و مجامع عمومی و خصوصی به اجرا می‌پردازند. این امر شأن و منزلت رسالت را پایین می‌آورد. ابن عاشور: 6/ 14.
پرسش: توضیح دهید که این آیه چگونه به پیامبر ج دلداری می‌دهد؟