قرآن

علما اگر حق را با باطل در هم آمیزند یعنی این دو را از یکدیگر جدا نسازند و امر را مبهم بگذارند و حقیقت را که اظهارش بر آنان واجب است کتمان کنند؛ حق پنهان می‌ماند و باطل ظهور می‌کند؛ در نتیجه، عوام که در جستجوی حق هستند حق را نمی‌شناسند تا به آن عمل کنند؛ حال آن‌که علما مأمور شده‌اند حق را برای مردم آشکار و اعلان کنند و آن را از باطل مشخص گردانند. سعدی: 134- 135.
پرسش: تلبیس و حقیقت‌پوشی عالِم در امور دین چه خطری به همراه دارد؟

تقدیر جمله چنین است: باور نکنید به کسی مثل آن‌چه به شما داده شده است داده شود، یعنی مسلمانان که کتابی آسمانی مانند تورات و پیامبری مرسل مانند موسی ÷ به آنان داده شد؛ و باور نکنید كه بتوانند روز قیامت علیه شما استدلال کنند و با دلیل بر شما چیره شوند مگر پیروان خودتان [که سخن‌شان را باور کنید]. خلاصه این‌که آنان را از اظهار این دو امر مسلّم نهی کردند تا بر صلابت و پایبندی مسلمانان افزوده نگردد و مشرکان عرب نیز به اسلام تشویق نشوند. آلوسی: 3/ 200.
پرسش: این مطلب را توضیح دهید که تعصب و حسادت، گاهی مانع پذیرش حق می‌شود.

آیه خبر می‌دهد از این‌که اهل کتاب به دو گروهِ امانتدار و خائن تقسیم می‌شوند. قنطار را مثالی برای مالی کثیر بیان فرمود؛ یعنی اگر کسی آن را باز گرداند، کمتر از آن را نیز باز می‌گرداند. ابن جزی: 1/ 150.
پرسش: چگونگی انصاف قرآن کریم در مقابل مخالفانش از اهل ادیان دیگر را بیان کنید؟

امانتداری ارزش زیادی در دین دارد؛ یکی از نشانه‌های ارزشِ زیادِ امانتداری این است که به همراه صلۀ رحم در دو طرف پل صراط می‌ایستند، چنان‌که در صحیح مسلم: ش 195 آمده است، و فقط کسی می‌تواند از صراط عبور کند که امانت را رعایت کرده باشد. قرطبی: 5/ 178- 179.
پرسش: بزرگی امانت، و خطر خیانت را به صورت مختصر بیان کنید.

﴿لَيۡسَ﴾ بر آنان ﴿فِي ٱلۡأُمِّيِّ‍ۧنَ سَبِيلٞ﴾ یعنی در بازنگرداندن اموال عرب‌ها گناهی بر ما نیست. آنان بر اساس گمان باطل و رأی سست خود، عرب‌ها را بی‌نهایت حقیر می‌دانستند و خودشان را در اوج بزرگی می‌دیدند در حالی که خودشان از همه زبون‌تر و خوارتر بودند؛ بنابراین حرمتی برای عرب‌ها قايل نمی‌شدند و خوردن اموال‌شان را مجاز می‌دانستند. به عبارتی، آنان هم حرام را می‌خوردند و هم آن را حلال می‌دانستند که این امر، دروغ بر الله به شمار می‌رود. سعدی: 135.
پرسش: دسترسی یهودیان بر اکثر ثروت‌های جهانی، بر مبنای قاعده‌ای فاسد است. این مطلب را بر اساس آیه توضیح دهید.

زیرا یهودیان گفتند: اموال عرب‌ها بر ما حلال است؛ زیرا آنان بر دین ما نیستند و در کتاب ما حرمتی ندارند. آنان ستم بر کسی را که در دین با آنان مخالف بود حلال می‌دانستند. بغوی: 1/ 371.
پرسش: ستم و نژادپرستی یهودیان به چه حدی رسیده است؟

وفا به عهود، بخشی از تقوایی است که الله تعالی آن را دوست دارد. به طور کلی به وفای به عهود امر شده است؛ زیرا واجب بر اساس دو چیز واجب شده است: یا بر اساس شرع و يا بر اساس شرط؛ و هر یک از این دو، افعالی هستند که به آن امر شده است، كه فعل اوّل وفا به عهد الله و فعل دوم وفا به عهد بندگان است. ابن تیمیه: 2/ 85.
پرسش: وفا به عهود مذکور در آیه چه فضیلتی دارد؟