قرآن
ﮮ
ﱎ
ﭝ ﭞ ﭟ ﭠ ﭡ ﭢ ﭣ ﭤ ﭥ ﭦ ﭧ ﭨ ﭩ
ﭪ ﭫ ٥٠ ٥٠ ﭭ ﭮ ﭯ ﭰ ﭱ ﭲ ﭳ ﭴ
ﭵ ﭶ ٥١ ٥١ ﭸ ﭹ ﭺ ﭻ ﭼ ﭽ ﭾ
ﭿ ﮀ ٥٢ ٥٢ ﮂ ﮃ ﮄ ﮅ ﮆ ﮇ ﮈ
ﮉ ﮊ ﮋ ﮌ ٥٣ ٥٣ ﮎ ﮏ ﮐ ﮑ ﮒ
ﮓ ﮔ ﮕ ﮖ ﮗ ﮘ ﮙ ﮚ ﮛ ﮜ ﮝ ٥٤ ٥٤
ﮯ
ﮨ ﮩ ﮪ ﮫ ﮬ ﮭ ﮮ ﮯ ﮰ ﮱ ﯓ ﯔ ﯕ ﯖ
ﯗ ﯘ ﯙ ١ ١ ﯛ ﯜ ﯝ ﯞ ﯟ ﯠ ﯡ ﯢ ﯣ ﯤ
ﯥ ﯦ ﯧ ﯨ ﯩ ﯪ ﯫ ﯬ ﯭ ﯮ ﯯ ٢ ٢
ﯱ ﯲ ﯳ ﯴ ﯵ ﯶ ﯷ ﯸ ﯹ ﯺ ﯻ ﯼ
ﯽ ﯾ ﯿ ﰀ ﰁ ﰂ ﰃ ﰄ ﰅ ﰆ ﰇ ﰈ ٣ ٣
وَلَوۡ تَرَىٰٓ إِذۡ فَزِعُواْ فَلَا فَوۡتَ وَأُخِذُواْ مِن مَّكَانٖ قَرِيبٖ ٥١
﴿وَلَوۡ تَرَىٰٓ إِذۡ فَزِعُواْ﴾ یعنی: در دنیا هنگام نزول مرگ یا مصیبتی دیگر بر اثر عذاب الله تعالی بر آنان... بنابر قولی: وحشت آنان در قبرها بر اثر فریاد است. قرطبی: 17/ 333.
پرسش: کافر وقتی حقایق پنهان را ببیند چه حالی به او دست میدهد؟
وَيَقۡذِفُونَ بِٱلۡغَيۡبِ مِن مَّكَانِۢ بَعِيدٖ ٥٣
باطل را پرتاب میکنند تا حق را با آن از بین ببرند، اما هیچ راهی بر این کار نیست؛ چنانچه تیراندازی که از مکانی دور تیراندازی میکند تیرش به هدف اصابت نمیکند، باطل نیز محال است که بر حق چیره شود و آن را دفع کند، بلکه فقط هنگام غفلت حق، نیرو میگیرد و وقتی که حق آشکار شود و با باطل مخالفت کند آن را از ریشه برمیکند. سعدی: 684.
پرسش: چرا در مورد تیرانداختنِ پیروانِ باطل گفته شد که از مکانی دور انجام میگیرد؟
وَحِيلَ بَيۡنَهُمۡ وَبَيۡنَ مَا يَشۡتَهُونَ كَمَا فُعِلَ بِأَشۡيَاعِهِم مِّن قَبۡلُۚ إِنَّهُمۡ كَانُواْ فِي شَكّٖ مُّرِيبِۢ ٥٤
یعنی: میان آنان و ورود به بهشت جدایی میافتد. بنابر قولی: میان آنان و فایدهبردن از ایمان در آن هنگام جدایی میافتد. بنابر قولی دیگر: میان آنان و نعمتهای دنیا و بازگشت به این نعمتها جدایی میافتد. ابن جزی: 2/ 210.
پرسش: امری که کافران میخواهند ولی میان آنان و آن امر جدایی میافتد چیست؟
وَحِيلَ بَيۡنَهُمۡ وَبَيۡنَ مَا يَشۡتَهُونَ كَمَا فُعِلَ بِأَشۡيَاعِهِم مِّن قَبۡلُۚ إِنَّهُمۡ كَانُواْ فِي شَكّٖ مُّرِيبِۢ ٥٤
فایدۀ این تشبیه آن است که: زندگان آنان- یعنی مشرکان اهل مکه- از عذابی که به امتهای قبل از آنان رسید پند داده شوند تا به یقین بدانند سنت الله واحد است و نمادهایشان (بتهایشان) که ادعا میکردند نزد الله شفاعت میکنند هیچ سودی به آنان نمیرسانند. ابن عاشور: 22/ 245.
پرسش: تشبیه مذکور در آیه چه نکتهای در بر دارد؟
ٱلۡحَمۡدُ لِلَّهِ فَاطِرِ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِ جَاعِلِ ٱلۡمَلَٰٓئِكَةِ رُسُلًا أُوْلِيٓ أَجۡنِحَةٖ مَّثۡنَىٰ وَثُلَٰثَ وَرُبَٰعَۚ يَزِيدُ فِي ٱلۡخَلۡقِ مَا يَشَآءُۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ قَدِيرٞ ١
آغاز سوره با حمد و ستایش الله تعالی اشاره دارد به اینکه صفاتی در مورد عظمت الله تعالی در آن بیان خواهد شد. اجرای صفاتِ افعال بر اسم جلاله شامل آفرینش آسمانها و زمین و برترین مخلوقات موجود در آنها که فرشتگان و رسولان هستند بیانگر این امر است که سوره برای اثبات توحید و تصدیق رسول الله ج نازل شده است. ابن عاشور: 22/ 248.
پرسش: چرا سورۀ فاطر با حمد و ستایش الله آغاز شد؟
مَّا يَفۡتَحِ ٱللَّهُ لِلنَّاسِ مِن رَّحۡمَةٖ فَلَا مُمۡسِكَ لَهَاۖ وَمَا يُمۡسِكۡ فَلَا مُرۡسِلَ لَهُۥ مِنۢ بَعۡدِهِۦۚ
﴿مَّا يَفۡتَحِ ٱللَّهُ لِلنَّاسِ مِن رَّحۡمَةٖ﴾ بنابر قولی: یعنی هر باران و رزقی. ﴿فَلَا مُمۡسِكَ لَهَا﴾: هیچکس نمیتواند آن را بازدارد. ﴿وَمَا يُمۡسِكۡ فَلَا مُرۡسِلَ لَهُۥ مِنۢ بَعۡدِهِۦ﴾: در حالی که او در آنچه بازمیدارد ﴿ٱلۡعَزِيز﴾ و در آنچه میفرستد ﴿ٱلۡحَكِيم﴾ است. بغوی: 3/ 616.
پرسش: آیا کسی میتواند آنچه را که الله برای انسان مقدر کرده باشد بازدارد؟
يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ ٱذۡكُرُواْ نِعۡمَتَ ٱللَّهِ عَلَيۡكُمۡۚ هَلۡ مِنۡ خَٰلِقٍ غَيۡرُ ٱللَّهِ يَرۡزُقُكُم مِّنَ ٱلسَّمَآءِ وَٱلۡأَرۡضِۚ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَۖ فَأَنَّىٰ تُؤۡفَكُونَ ٣
الله تعالی بندگانش را به استدلال بر توحید خویش در اخلاص عبادت برایش آگاه و راهنمایی میکند. یعنی همانگونه که در آفرینش و روزی، مستقل است باید در عبادت نیز یگانه قرار گیرد و هیچ یک از بتها و همتاها و نمادها، شریک او تعالی قرار داده نشود. ابن کثیر: 3/ 525.
پرسش: چه ارتباطی میان آفرینش و روزی، در توحید عبادت وجود دارد؟