قرآن
ﮐ
ﰾ
ﭝ ﭞ ﭟ ﭠ ﭡ ﭢ
ﭣ ﭤ ﭥ ﭦ ﭧ ﭨ ﭩ
ﭪ ﭫ ﭬ ١٦٣ ١٦٣ ﭮ ﭯ ﭰ ﭱ
ﭲ ﭳ ﭴ ﭵ ﭶ ﭷ ﭸ ﭹ ﭺ ﭻ
ﭼ ١٦٤ ١٦٤ ﭾ ﭿ ﮀ ﮁ ﮂ
ﮃ ﮄ ﮅ ﮆ ﮇ ﮈ ﮉ ﮊ ﮋ ﮌ ﮍ
١٦٥ ١٦٥ ﮏ ﮐ ﮑ ﮒ ﮓ ﮔ ﮕ ﮖ ﮗ ﮘ ﮙ
ﮚ ﮛ ﮜ ﮝ ﮞ ١٦٦ ١٦٦ ﮠ ﮡ ﮢ
ﮣ ﮤ ﮥ ﮦ ﮧ ﮨ ﮩ ﮪ ١٦٧ ١٦٧ ﮬ ﮭ
ﮮ ﮯ ﮰ ﮱ ﯓ ﯔ ﯕ ﯖ ﯗ
ﯘ ١٦٨ ١٦٨ ﯚ ﯛ ﯜ ﯝ ﯞ ﯟ ﯠ ﯡ
ﯢ ﯣ ﯤ ﯥ ١٦٩ ١٦٩ ﯧ ﯨ ﯩ ﯪ ﯫ ﯬ
ﯭ ﯮ ﯯ ﯰ ﯱ ﯲ ﯳ ﯴ ﯵ ﯶ
ﯷ ﯸ ﯹ ﯺ ﯻ ﯼ ﯽ ﯾ ﯿ ١٧٠ ١٧٠
رُّسُلٗا مُّبَشِّرِينَ وَمُنذِرِينَ لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَى ٱللَّهِ حُجَّةُۢ بَعۡدَ ٱلرُّسُلِۚ وَكَانَ ٱللَّهُ عَزِيزًا حَكِيمٗا ١٦٥
﴿لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَى ٱللَّهِ حُجَّةُۢ بَعۡدَ ٱلرُّسُلِ﴾ میفرماید: رسولانم را برای بشارت و انذار به سوی بندگانم فرستادم تا کسانی که به من کفر ورزیدند، و همتایانی را به جای من عبادت کردند، یا از راهم گمراه شدند، در برابر من استدلال نکنند؛ به این صورت كه – وقتی بخواهم آنها را کیفر دهم- بگویند: ﴿لَوۡلَآ أَرۡسَلۡتَ إِلَيۡنَا رَسُولٗا فَنَتَّبِعَ ءَايَٰتِكَ مِن قَبۡلِ أَن نَّذِلَّ وَنَخۡزَىٰ﴾ [طه: 134]؛ «چرا پیامبری به سوی ما نفرستادی، تا پیش از آن که خوار و رسوا شویم از آیات تو پیروی کنیم؟!». طبری: 9/ 407.
پرسش: عدالت کامل الله تعالی را بر اساس آیه توضیح دهید.
رُّسُلٗا مُّبَشِّرِينَ وَمُنذِرِينَ لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَى ٱللَّهِ حُجَّةُۢ بَعۡدَ ٱلرُّسُلِۚ وَكَانَ ٱللَّهُ عَزِيزًا حَكِيمٗا ١٦٥
بر اساس ظاهر آیه، ناگزیر باید شریعت وجود داشته باشد، رسولان فرستاده شوند، و اینکه عقل، انسان را از این امر بینیاز نمیسازد. آلوسی: 6/ 263.
پرسش: بر اساس آیه توضیح دهید که آیا وجود عقل، انسان را از شریعت بینیاز میسازد؟
رُّسُلٗا مُّبَشِّرِينَ وَمُنذِرِينَ لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَى ٱللَّهِ حُجَّةُۢ بَعۡدَ ٱلرُّسُلِۚ وَكَانَ ٱللَّهُ عَزِيزًا حَكِيمٗا ١٦٥
﴿لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَى ٱللَّهِ حُجَّةُۢ بَعۡدَ ٱلرُّسُلِ﴾ بنابراین پیکار با کافرانی که هنوز دعوت به آنان نرسیده است جایز نیست تا اینکه به اسلام دعوت داده شوند. ابن تیمیه: 2/ 371.
پرسش: ابتدا باید دعوت انجام شود یا قتال؟
لَّٰكِنِ ٱللَّهُ يَشۡهَدُ بِمَآ أَنزَلَ إِلَيۡكَۖ أَنزَلَهُۥ بِعِلۡمِهِۦۖ
عطاء بن سائب میگوید: ابوعبدالرحمن سلمی قرآن را برایم قرائت کرد، و هرگاه یکی از ما قرآن را بر او قرائت میکرد میگفت: علم الله را فرا گرفتهای، پس امروز هیچکس از تو برتر نیست مگر با عمل، سپس این فرمودۀ الله تعالی را قرائت میکرد: ﴿أَنزَلَهُۥ بِعِلۡمِهِۦ﴾. ابن کثیر: 1/ 557.
پرسش: بعد از تلاوت آیات قرآن کریم چه چیزی قرار دارد؟
إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَصَدُّواْ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ قَدۡ ضَلُّواْ ضَلَٰلَۢا بَعِيدًا ١٦٧
﴿إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَصَدُّواْ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ﴾ یعنی: خودشان کفر ورزیدند و مردم را نیز از راه الله بازداشتند. اینان پیشوایان کفر و دعوتگران گمراهی هستند. ﴿قَدۡ ضَلُّواْ ضَلَٰلَۢا بَعِيدًا﴾ چه گمراهیای بزرگتر از گمراهی کسی است که خودش گمراه شده و دیگران را گمراه کرده است! آنگاه به دو گناه و دو خسارت گرفتار شده و از دو هدایت محروم گشته است. ﴿إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَظَلَمُواْ لَمۡ يَكُنِ ٱللَّهُ لِيَغۡفِرَ لَهُمۡ وَلَا لِيَهۡدِيَهُمۡ طَرِيقًا١٦٨ إِلَّا طَرِيقَ جَهَنَّمَ﴾ [النساء: 168-169]؛ «کسانی که کافر شدند و ستم کردند، الله هرگز آنها را نخواهد بخشید و آنها را به راهی هدایت نخواهد کرد. مگر راه جهنم». به این سبب که به سرکشی ادامه دادند و به ناسپاسی افزودند، مغفرت و هدایتشان دشوار گشت؛ یعنی به سبب گناهانی که انجام دادند بر دلهایشان مُهر خورد و راههای هدایت بر رویشان بسته شد. سعدی: 215.
پرسش: کیفر کدام کافران سختتر است؟ چرا؟
إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَظَلَمُواْ لَمۡ يَكُنِ ٱللَّهُ لِيَغۡفِرَ لَهُمۡ وَلَا لِيَهۡدِيَهُمۡ طَرِيقًا ١٦٨
کسانی که رسالت محمد ج را انکار کردند و با این انکار، به الله کفر ورزیدند و با ماندن بر کفر، دانسته به خودشان ستم روا داشتند، به سبب ستم بر بندگان الله و حسادت بر عربها و گردنکشی بر رسولش محمد ج ﴿لَمۡ يَكُنِ ٱللَّهُ لِيَغۡفِرَ لَهُمۡ﴾ الله گناهانشان را نخواهد بخشید و از مجازاتشان نمیگذرد. طبری: 9/ 411.
پرسش: چرا الله تعالی مغفرت خویش را از افراد مورد نظر آیه نفی کرد؟
إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَظَلَمُواْ لَمۡ يَكُنِ ٱللَّهُ لِيَغۡفِرَ لَهُمۡ وَلَا لِيَهۡدِيَهُمۡ طَرِيقًا ١٦٨
مغفرت آنان توسط الله تعالی به این دلیل نفی شد تا آنان را از ماندن بر کفر و ظلم هشدار دهد. ابن عاشور: 6/ 47.
پرسش: چرا الله سبحانه و تعالی اشاره فرمود به اینکه کافران را نمیآمرزد؟